Τετάρτη, 3 Μαρτίου 2010

Ποιος φταίει;


Κώστας Βάρναλης

_ Φταίει το ζαβό το ριζικό μας !
_ Φταίει ο Θεός που μας μισεί !
_ Φταίει το κεφάλι το κακό μας !
_ Φταίει πρώτ' απ' όλα το κρασί !
Ποιος φταίει; Ποιος φταίει; Κανένα στόμα δεν το 'βρε και δεν το πε ακόμα.

(Οι Μοιραίοι)







Δε λυγάνε τα ξεράδια
και πονάνε τα ρημάδια !
Κούτσα μια και κούτσα δυο,
της ζωής το ρημαδιό.

Μεροδούλι, ξενοδούλι !
Δέρναν ούλοι: αφέντες δούλοι
ούλοι: δούλοι, αφεντικό
και μ' αφήναν νηστικό.

Και στον πόλεμ' "όλα για όλα"
κουβαλούσα πολυβόλα
να σκοτώνονται οι λαοί
για τ' αφέντη το φαΐ.

Κι ο παπάς με την κοιλιά του
μ' έπαιρνε για τη δουλειά του
και μου μίλαε κουνιστός:
_ Σε καβάλησε ο Χριστός !

Δούλευε για να στουμπώσει
ολ' η Χώρα κ' οι Καμπόσοι.
Μη ρωτάς το πώς και τι,
να ζητάς την αρετή !

Χάιντε θύμα, χάιντε ψώνιο,
χάιντε Σύμβολον αιώνιο !
Αν ξυπνήσεις, μονομιάς
θα ρτει ανάποδα ο ντουνιάς.


(Η μπαλάντα του κυρ Μέντιου)





Σημειώσεις: Ο πίνακας είναι του George Grosz με τίτλο: Η έκλειψη του ήλιου, 1926. Τα ποιήματα είναι αποσπάσματα. Ο κυρ Μέντιος που τραγουδάει την μπαλάντα είναι βέβαια ένας γαϊδαράκος. Το κυρ Μέντιος, ως όνομα για το γαϊδουράκι της λαϊκής παράδοσης, προήλθε μάλλον από τον "Μενδαίο όνο" που απεικονίζεται σε τετράδραχμο (430 π.χ) της αρχαίας Μένδης να μεταφέρει τον Διόνυσο. Απόσπασμα του ποιήματος έχει μελοποιηθεί από τον Λουκά Θάνο κι έχει ερμηνευτεί με τρόπο μοναδικό από τον Νίκο Ξυλούρη.

8 σχόλια:

Πόλυ Χατζημανωλάκη είπε...

Ναυτίλοι, μπράβο σας για την ανάρτηση αυτή. Χρυσάνθη μου χίλια εύγε για την εικαστική παρέμβαση.

Εξαιρετική η επιλογή - και επίκαιρη - και των δύο αποσπασμάτων από τα ποιήματα του Βάρναλη, έξοχος σχολιασμός της επικαιρότητας και των αισθημάτων που μας προκαλεί. Η ανάρτηση βέβαια απογειώθηκε με την επιλογή του πίνακα του Grosz.

Τέλειος, επίκαιρος, όλα τα λεφτά! (sic)
H διαφθορά και η πολιτική αστάθεια της δημοκρατίας της ΒαΪμάρης και η έκλειψη (εξαφάνιση) του ήλιου από το δολλάριο!

Η καλύτερη, ευφυέστερη και σεμνότερη αντίδραση που έχω δει ως τώρα στις από μερίδα του τύπου αυτής της χώρα εκπορευόμενες λοιδωρίες.

Και τι καταπληκτική η σύνδεση του γαϊδαράκου του πίνακα με τον κυρ Μέντιο του Βάρναλη!

Να είστε καλά και οι δυο σας και καλό μήνα!

Ετερώνυμος είπε...

Μπράβο κι από μένα! Εξαιρετικά εύστοχη ανάρτηση,σκέτο δηλητήριο ο Grosz,μου αρέσει τρελάαα!
Παρεμπιπτόντως,πολύ τιμητική η θέση του γαϊδάρου στην Τέχνη.Θυμήθηκα το "au hazard Balthazar" του Μπρεσόν κι επίσης ένα στιχούργημα του Χριστιανόπουλου για το συμπαθές αυτό τετράποδο,μελοποιημένο από τον Χατζιδάκι στα "Τραγούδια της αμαρτίας"...Α,κι ένα Θαυμάσιο διήγημα του Μωπασσάν που διάβασα προσφάτως,με τίτλο "Ο Κοκό".(Ψέματα,άλογο ήταν εκεί,ένα γέρικο λευκό άλογο,αλλά όπως και να 'χει,όποιος το διαβάσει δε θα χάσει!!!)

Pellegrina είπε...

Γεια. Ναι, τον εχω διαβασει τον Κοκό. Γενικά πολυ ζουμερος ο Μοπασάν. τωρα αυτα του βαρναλη μου θυμίζουν λίγο σχολείο, λίγο τα τωρινά χάλια. ΚΑΙ ΔΕΝ ΘΕΛΩ ΑΛΛΟΟΟΟΟ!
(ηρθε η ανοιξη παιδιά! Η Α-Ν-ΟΙ-Ξ-Η!!!

(δεν μου πεφτει λογος βεβαια, αλλα αν κι εδω αρχισετε να μιλατε για λεφτα...):

ναυτίλος είπε...

Αγαπητή Πόλυ, σ' ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια. Νομίζω πως και ο Grosz και ο Βάρναλης γίνονται εξαιρετικά επίκαιροι σε μέρες που τόσα και με τόσο απροκάλυπτο τρόπο γίνονται...

ναυτίλος είπε...

Ετερώνυμε, κι εγώ θυμήθηκα την εξαιρετική ταινία του Μπρεσόν...
Καλή σου μέρα!

ναυτίλος είπε...

Πελεγκρίνα, πιθανόν ο Βάρναλης να φαίνεται παρωχημένος (ελάχιστοι από την εποχή του δεν είναι).
Όσο για την άνοιξη τη φετινή θάλεγα παραφράζοντας τον Έλιοτ:
Ο Μάρτης είναι ο μήνας ο σκληρός, γεννώντας
Μες απ’ τη νεκρή μας μνήμη τον Βάρναλη, τον Γκρος και τον Μπρεχτ,
σμίγοντας θύμηση και γνώση κι επιθυμία, ταράζοντας
Με τη βροχή της άνοιξης ψυχές οκνές.

Pellegrina είπε...

Καλημερά. Δεν εννοούσα παρωχημένος. Απλώς ΓΙΑ ΜΕΝΑ "μια από τα ίδια", λόγω και σχολείου. (Τον "κάνω" συνεχεια, γιατί είναι "εύκολος" για τους μέτριου (ευγενικά) επιπέδου μαθητές μου, όσο για το "επαναστατικόν" στο σχολείο φυσικά χάνεται! Τι επανάσταση να νιώσει ο άλλος όταν εχει το νου του πότε θα χτυπήσει το κουδούνι να παέι για τσιγάρο (κι εγώ, μεταξύ μας, να σταματήσω να μιλάω για τα ίδια και τα ίδια, σε εργαζόμενους χωρίς ασφάλιση που στα 17 τους συντηρούν τους γονείς τους (έχει και τέτοιους) Λοιπόν καλά, αστο πρωί πρωι. Πάω να πληρωσω κατι ...χρέη τωρα!
Ωραία είναι η αναρτηση εννοείται, δεν ξερω γιατι πρέπει να το λέμε αυτό. κάνουμε αναρτησεις για να αλληλολέμε "μπράβο";
(Μπράβο!)

Ετερώνυμος είπε...

Pellegrina,τίποτα δεν εννοείται...
;)