Εις μνήμην...

"Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ήταν ο παππούς, ο θείος, ο μπαμπάς... η μαμά όχι.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή είδε τη Ρωσία ως μια υπόσχεση, την Κίνα ως ένα ποίημα, τον κομμουνισμό ως το γήινο παράδεισο.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ένιωθε μόνος.
Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ο κινηματογράφος το απαιτούσε, το θέατρο το απαιτούσε, η ζωγραφική το ζητούσε, η λογοτεχνία επίσης ... το ζητούσαν όλοι...!

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή: "η ιστορία είναι με το μέρος μας".

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή του το είχαν πει.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή δεν του τα είχανε πει όλα.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή πρώτα...πρώτα...πρώτα ήταν φασίστας.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή είχε καταλάβει ότι η Ρωσία πήγαινε σιγά, αλλά θα έφτανε μακριά.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ήταν πλούσιος αλλά αγαπούσε το λαό.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή έπινε κρασί και τον συγκινούσαν οι λαϊκές γιορτές.
Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ήταν τόσο άθεος που χρειαζόταν έναν άλλο Θεό.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ήταν τόσο γοητευμένος από τους εργάτες που ήθελε να είναι ένας από αυτούς.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή δεν άντεχε πια να είναι εργάτης.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ήθελε αύξηση μισθού.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή η επανάσταση δεν έγινε σήμερα, ίσως ούτε αύριο, αλλά θα γίνει σίγουρα μεθαύριο.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή η αστική τάξη, το προλεταριάτο, η ταξική πάλη...

Κάποιος ήταν κομμουνιστής για να θυμώσει τον πατέρα του.

Kάποιος ήταν κομμουνιστής λόγω μόδας, κάποιος λόγω αρχών και κάποιος από απογοήτευση.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ήθελε να κρατικοποιήσει τα πάντα.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή είχε ανταλλάξει το διαλεκτικό υλισμό με το κατά Λένιν Ευαγγέλιο.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ήταν πεπεισμένος ότι έχει πίσω του την εργατική τάξη.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ήταν πιο κομμουνιστής απ' τους άλλους.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή υπήρχε το μεγάλο κομμουνιστικό κόμμα.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής παρόλο που υπήρχε το Μεγάλο Κομμουνιστικό Κόμμα.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή δεν υπήρχε τίποτα καλύτερο.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή είχαμε το χειρότερο σοσιαλιστικό κόμμα της Ευρώπης.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή χειρότερο κράτος από το δικό μας, είναι μόνο η Ουγκάντα.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή δεν άντεχε πια σαράντα χρόνια κυβερνήσεις Χριστιανοδημοκρατών ανίκανων και μαφιόζων.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή οποιοσδήποτε πήγαινε κόντρα, ήταν κομμουνιστής.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή δεν άντεχε πια εκείνο το βρώμικο πράγμα που επιμέναμε να αποκαλούμε δημοκρατία.

Κάποιος πίστευε ότι είναι κομμουνιστής, και ίσως να ήταν κάτι άλλο.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή ονειρευόταν μια άλλη ελευθερία από την αμερικάνικη.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή πίστευε ότι μπορεί να είναι ζωντανός και ευτυχισμένος μόνο εάν ήταν και οι άλλοι.

Κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή είχε ανάγκη από μια ώθηση προς κάτι νέο, επειδή ένιωθε την ανάγκη για μια διαφορετική ηθική. Επειδή ήταν ίσως μόνο μια δύναμη, ένα πέταγμα, ένα όνειρο, ήταν μόνο μια παρόρμηση, μια επιθυμία να αλλάξει τα πράγματα, να αλλάξει τη ζωή. Ναι, κάποιος ήταν κομμουνιστής επειδή με την συνεχή αυτή ώθηση, ο καθένας ήταν κάτι παραπάνω από τον εαυτό του. Ήταν σαν... δύο άτομα σε ένα. Από τη μία πλευρά, η προσωπική καθημερινή κόπωση και από την άλλη η αίσθηση του να ανήκεις σε μια φυλή που θέλει να απογειωθεί για ν' αλλάξει πραγματικά τη ζωή! Όχι. Καθόλου θλίψη. Ίσως ακόμα και τότε, πολλοί να είχαν ανοίξει τα φτερά χωρίς να είναι ικανοί να πετάξουν... Σαν υποθετικοί γλάροι. Και τώρα; Ακόμη και τώρα που νιώθω σαν δύο. Από τη μία πλευρά ο άνθρωπος δουλοπρεπής προβάλλεται μέσα απ' την αθλιότητα της καθημερινής του επιβίωσης κι από την άλλη ο γλάρος, που δεν έχει καν την πρόθεση να πετάξει πια, γιατί το όνειρο έχει πλέον σακατευτεί. Δύο δυστυχίες σε ένα μόνο σώμα."

Σημειώσεις: Η ελεγεία είναι του Giorgio Gaber (1939-2003), με τίτλο: "Qualcuno era comunista". Μπορεί να απολαύσει κανείς τη μοναδική του ερμηνεία στο youtube. Έχω αφαιρέσει λίγες μόνο προτάσεις που αφορούν στην ιταλική επικαιρότητα. Η πρώτη εικόνα είναι έργο του Rothko, η δεύτερη, φωτογραφία του Giorgio από παράσταση teatro canzone, είδος στο οποίο διέπρεψε, και η τρίτη, ένας από τους αγαπημένους μου πίνακες: "Sea and rain" (1865), του James Whistler.

Τα επικαιρικά

"Ερχόμαστε απ' την άμμο της έρημος απ' τις θάλασσες του Πρωτέα,

ψυχές μαραγκιασμένες από δημόσιες αμαρτίες,

καθένας κι ένα αξίωμα σαν το πουλί μες στο κλουβί του.

Το βροχερό φθινόπωρο σ' αυτή τη γούβα

κακοφορμίζει την πληγή του καθενός μας

ή αυτό που θα 'λεγες αλλιώς, νέμεση μοίρα

ή μοναχά κακές συνήθειες, δόλο και απάτη,

ή ακόμη ιδιοτέλεια να καρπωθείς το αίμα των άλλων".

(Γ. Σεφέρης)

"You can fool all the people some of the time,
and some of the people all the time,
but you cannot fool all the people all of the time".

(Abraham Lincoln)

"Οι μάζες δεν ξεγελάστηκαν, επιθύμησαν πραγματικά τον φασισμό,τη συγκεκριμένη στιγμή".

(Βίλχελμ Ράιχ)

"Ποιος άρχει εδώ;"΄ρώτησα.
Αυτοί μου απάντησαν:
"Ο λαός φυσικά"
Εγώ είπα:
"Φυσικά ο λαός,
αλλά ποιος
άρχει πραγματικά;"

(Erich Fried)









"Ευτυχώς όλες οι κυβερνήσεις θα πέσουν
οι μόνες που δε θα πέσουν θα 'ναι οι καλές
και οι καλές δεν υπάρχουν ακόμα
αλλά πρέπει ν' αρχίσουν να υπάρχουν
μέσα στα ποιήματά μου".

(Allen Ginsberg)








"Προετοιμασμένοι για τίποτα και απροετοίμαστοι για όλα.
Γιατί, όποιος δεν έχει τίποτα μονάχα αυτός ξέρει το τίποτα.
Καμιά κουβέντα από κανέναν άλλο".

(Κ. Γώγου)

Σημειώσεις: Όλες οι φωτογραφίες δείχνουν πολίτες χωρών με δημοκρατικό πολίτευμα, που περιμένουν στην ουρά για να ψηφίσουν... Ενδεικτικά αναφέρω ότι η πρώτη είναι από την Ισπανία του 1934 (του Agusti Centerelles), η δεύτερη από το Χάρλεμ της Ν. Υόρκης του 1954, η τρίτη από την Γερμανία το 1933 (τότε που θριάμβευσε ο Χίτλερ), η τέταρτη από την Ν. Αφρική, η πέμπτη και η έκτη από ισλαμικές χώρες και η τελευταία... μαντέψτε...

Πρωτομαγιά...

"Η δύναμη των λίγων βασίζεται στην αδράνεια των πολλών"

Σημείωση: Η εικόνα είναι των Robert & Shana Parkeharrison ενώ η ρήση ανήκει στον Howard Zinn.

Τέσσερα επίκαιρα σχόλια

1.



Απόστολος Γεωργίου (άτιτλο)


2.

"Σ' ένα χωριό υπήρχε ένας σιδεράς, ο οποίος κηρύχθηκε ένοχος για ένα μεγάλο έγκλημα που είχε διαπράξει. Το δικαστήριο αποφάσισε ότι το έγκλημα αυτό έπρεπε να τιμωρηθεί, κυρίως για λόγους κοινωνικής τάξης. Επειδή όμως ο σιδεράς ήταν ο μοναδικός στο χωριό και, επομένως ήταν απαραίτητη η παρουσία του, και επειδή υπήρχαν τρεις ράφτες στο ίδιο χωριό, πήραν και κρέμασαν στη θέση του σιδερά έναν από τους ράφτες".

Φρόυντ (απ' την Εισαγωγή στην ψυχανάλυση)

3.

Το μυθιστόρημα του Λέοντος Τολστόι "Άννα Καρένινα" αρχίζει με μία συνάντηση στην αποβάθρα ενός σταθμού, όπου κάποιος μόλις έχει πέσει κάτω από το τρένο και τελειώνει με την Άννα κάτω από το τρένο.

(φωτο: Σαμσών Ρακάς με υπότιτλο "anna karenina is dead")

4.

Πριν από 35-40 χρόνια πολλοί μελλοντολόγοι έλεγαν ότι με την απίστευτη πρόοδο της τεχνολογίας θα παράγονται περισσότερα αγαθά και θα προσφέρονται περισσότερες ανέσεις. Ο χρόνος της ανάπαυσης θα αυξηθεί και η εβδομάδα εργασίας προοδευτικά θα περιορισθεί... Υπήρχαν όμως σοβαρά προβλήματα, όπως έγραφε κι ο Παπανούτσος (Το δίκαιο της πυγμής-1976):

"Η δυσκολία θα είναι να προετοιμαστούν ψυχολογικά οι άνθρωποι να δεχτούν να ζουν παρασιτικά και να μην πληγωθούν, όταν θα λάβουν από τη διοίκηση των επιχειρήσεων την ειδοποίηση: Από τον ερχόμενο μήνα θα εργάζεστε μόνο τρεις μέρες την εβδομάδα (ή καθόλου). Θα περνάτε όμως κάθε Παρασκευή απόγευμα από το κατάστημα. Στην είσοδο το αυτόματο ταμείο μας. Σ' αυτό θα χτυπάτε τον κωδικό αριθμό σας και θα εισπράττετε αμέσως την αμοιβή σας για ολόκληρη την εβδομάδα ή τη σύνταξή σας για το ίδιο χρονικό διάστημα. Μη συγκινείστε γι' αυτό. Μήτε να ντρέπεστε. Αύριο θα κάνουν το ίδιο με σας πολλοί από τους συναδέλφους σας, και μεθαύριο ακόμα περισσότεροι. Στη διάθεσή σας θα έχετε τώρα όχι μόνο μία Κυριακή, αλλά τέσσερις (οι συνταξιούχοι εφτά). Καλή διασκέδαση λοιπόν".

Πέντε επίκαιρα σχόλια

1

Βαρύ οπωσδήποτε αποβαίνει το θέαμα ολοκλήρου της Ελλάδος μεταβαλλόμενης εις λιβάδιον κομματικής κτηνοτροφίας.

Εμμανουήλ Ροϊδης (1836-1904)

2

"Τώρα, δεν τους βλέπεις και τα δύο κόμματα διά ποίων μέσων προσπαθούν να κερδίσουν την εκλογήν; Δεν ακούεις τον κρότον των χαλκίνων κερμάτων όπισθεν των λογιστηρίων;... Όστις όμως δυσφορεί ας μη μετέχει του εκλογικού αγώνος, μήτε ως εκλογεύς μήτε ως εκλέξιμος. "Κυάμων απέχεσθε"...".

Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης (1851-1911)

3
Εάν οι εκλογές μπορούσαν να αλλάξουν τα πράγματα θα ήταν παράνομες.

Γκράφιτι σε τοίχο στην Καλλιθέα

If voting could really change things, it would be illegal.

Emma Goldman (1869-1940)

4

Γιατί είναι καθ' όλα πιθανό, και εμπίπτει μάλιστα στο πεδίο των πρακτικών δυνατοτήτων της πολιτικής, ένα ωραίο πρωί μια υπεροργανωμένη και υπερμηχανοποιημένη ανθρωπότητα να αποφανθεί με τον δημοκρατικότερο τρόπο του κόσμου -δηλαδή κατά πλειοψηφία- ότι θα συνέφερε την ανθρωπότητα ως σύνολο να απαλείψει ορισμένα μέρη της.

Hannah Arendt (1906-1975)

5

Υπό την πίεση των ενδιαφερόμενων ατόμων τα πολιτικά κόμματα εγκαινιάζουν την πολυαναμενόμενη περίοδο των προεκλογικών αψιμαχιών. Ως συνήθως, θα προσβάλλουν ο ένας τον άλλον, θα σπιλώνουν ο ένας τον άλλον, θα αντιδικούν. Ύβρεις θα ανταλάσσονται προς όφελος κάποιου τρίτου λωποδύτη, έτοιμου πάντα να εκμεταλλευτεί την ηλιθιότητα του πλήθους.

Εσύ τι προσδοκάς απ' όλα αυτά;... Πρόκειται άραγε να σου δώσουν τα μέσα να πραγματώσεις τις υποσχέσεις της ζωής σου, της δικής σου και των συνανθρώπων σου; Θα είσαι ποτέ ικανός να πηγαίνεις και να έρχεσαι, να τρως, να πίνεις, να αναπνέεις χωρίς περιορισμούς, να αγαπάς με χαρά, να αναπαύεσαι, να απολαμβάνεις τις επιστημονικές ανακαλύψεις και τις εφαρμογές τους, μειώνοντας τους μόχθους σου, αυξάνοντας την ευημερία σου;

... Σε τελική ανάλυση αυτό που μας συνθλίβει δεν είναι μια χούφτα εξουσιαστών αλλά η απερισκεψία, η ηλιθιότητα της αγέλης εκείνων των προβάτων του Πανούργου που απαρτίζουνε το εκλογικό κοπάδι.

Albert Libertad (1875-1908)

Σημειώσεις: Ο πίνακας είναι του Γιάννη Γαϊτη. Το (3) αποδίδεται στην Έμμα Γκόλντμαν χωρίς να είναι βέβαιο ότι είναι δικό της. Το (2) είναι απόσπασμα από τους "Χαλασοχώρηδες" του Παπαδιαμάντη. Το (5) είναι απόσπασμα ενός κειμένου που βρήκα στο μπλογκ "το πορτατίφ", που με τη σειρά του το πήρε από το "κενός τίτλος". Ο Πανούργος είναι ο ήρωας του Ραμπελαί στον Πανταγκρυέλ, όπου κατά τη διάρκεια ενός καυγά με έναν έμπορο προβάτων, για να τον εκδικηθεί, του αγοράζει ένα πρόβατο από το κοπάδι του και στη συνέχεια το ρίχνει από έναν γκρεμό στη θάλασσα. Καθώς ήταν το προπορευόμενο στο κοπάδι όλα τα υπόλοιπα το ακολούθησαν...

Επίκαιρα σχόλια

"Σκότος επί γης Αιγύπτου... Ζούμε την εποχή των παχειών αγελάδων".

Μάριος Μαρκίδης

"Είναι επιτακτική ανάγκη ο καταναλωτής να ξεπεράσει τους ενδοιασμούς που του έχουν υποβάλλει οι φήμες περί κατάρρευσης της παγκόσμιας οικονομίας και να επιστρέψει στις καταναλωτικές του συνήθειες. Μόνον έτσι θα κινηθεί η αγορά... τα αγαθά θα πωλούνται, οι επιχειρήσεις θα είναι υγιείς, οι εργαζόμενοι θα έχουν εξασφαλισμένη την εργασία τους και όλοι θα ευημερούν".

Απόσπασμα από άρθρο οικονομικής εφημερίδας , Ιανουάριος 2009

"... περισσότερο και από τα πράγματα που κάθε μέρα κατασκευάζονται, πουλιούνται, αγοράζονται, ο πλούτος της Λεονίας μετριέται από τα πράγματα που κάθε μέρα πετιούνται για να δώσουν τη θέση τους σε καινούργια. Τόσο που κανείς αναρωτιέται αν το αληθινό πάθος της Λεονίας είναι πράγματι , όπως λένε, να απολαμβάνει καινούργια και διαφορετικά πράγματα, ή αν είναι μάλλον να αποβάλλει, να διώχνει μακριά της, να ξεφορτώνεται κάθε περιοδική μιαρότητα".

Ίταλο Καλβίνο (Αόρατες πόλεις)

"Εγκαταλείποντας τον ουμανισμό βαδίζουμε στον οικονομισμό. Κάποτε, ακόμη και τα πιο σκληρά συστήματα, οι αδίστακτες δικτατορίες, υποστήριζαν ότι όλα τα κάνουν για τον άνθρωπο. Σήμερα, όλες οι δημοκρατίες μιλούν για την οικονομία".

Κώστας Γαβράς (από συνέντευξη)

"Και χωρίς αμφιβολία η εποχή μας... προτιμά την εικόνα από το αντικείμενο, το αντίγραφο από το πρωτότυπο, την αναπαράσταση της πραγματικότητας απ' την ίδια την πραγματικότητα, το φαίνεσθαι από το είναι".

Φόυερμπαχ

"Από την πρώτη φάση της κυριαρχίας της οικονομίας στην κοινωνία μας, που χαρακτηριζόταν από τον έκδηλο υποβιβασμό του είναι σε έχειν οδηγηθήκαμε σε μια γενικευμένη διολίσθηση από το έχειν στο φαίνεσθαι".

Γκυ Ντεμπόρ

"Και στην αρχή κάηκε η boutique
χωρίς boutique πώς θα προαυλιστούμε;
...
Κάηκε κι η aspis bank.
Χωρίς τη τράπεζα πώς θα τραπεζωθούμε;
...
Ώστε γινήκαν πλιάτσικο τα μενταγιόν.
Και δίχως μενταγιόν πώς θα ερωτευθούμε;
...
Και τότε κάηκε κι η μαύρη Benz Mercedes.
Χωρίς τη μαύρη Benz Mercedes πώς θα φανερωθούμε;"

Σαμσών Ρακάς (Δεκέμβριος 2008)

Σημειώσεις:Η πρώτη φωτογραφία είναι των Robert & Shana Parkeharrison με τίτλο: After the feast.
Το απόσπασμα του Μαρκίδη είναι μότο στο ποίημα του "Ο Λύκος" από τη συλλογή του "Μεταξύ Σινά και Αιλείμ".
Το απόσπασμα του Φόυερμπαχ είναι από την εισαγωγή στην δεύτερη έκδοση της "Ουσίας του χριστιανισμού" 1848, σε μετάφραση Ναυτίλου και χρησιμοποιήθηκε ως μότο στην "Κοινωνία του θεάματος" από τον Ντεμπόρ.
Το απόσπασμα από το ίδιο βιβλίο του Ντεμπόρ είναι η 17η θέση, ελαφρώς διασκευασμένη. Αξίζει όμως να παραθέσω εδώ και τη διάσημη 1η θέση: "Όλη η ζωή των κοινωνιών στις οποίες κυριαρχούν οι σύγχρονες συνθήκες παραγωγής εκδηλώνεται σαν μια τεράστια συσσώρευση θεαμάτων. Ό,τι είχε άμεσα βιωθεί απομακρύνθηκε σε μια αναπαράσταση".(εκδ. Ελεύθερος Τύπος).
Το ποίημα του Σαμσών Ρακά είναι απόσπασμα μεγαλύτερου ποιήματος "Η Αλτερνατίβα" και έχει δημοσιευτεί στο blog του "Ανάσκελα" (βλ. και το blog του "Το πορτατίφ").

5 σχόλια πάνω στην επικαιρότητα

Ο ΣΩΖΩΝ ΕΑΥΤΟΝ ΠΟΤΕ ΔΕΝ ΣΩΘΗΚΕ ΑΡΚΕΤΑ

"Υπάρχει μια μαζική προπαγάνδα που ωθεί τον καθένα στην κατανάλωση , η οποία είναι ιδανική για τα κέρδη και το πολιτικό κατεστημένο . Η δική μας κοινωνία μπορεί να μην ελέγχεται με το στρατό , αλλά αποπροσανατολίζεται με την κατανάλωση".

Νόαμ Τσόμσκι

"Θα έπρεπε να θέλουμε μια κοινωνία όπου η οικονομία θα έχει γίνει απλό μέσο του ανθρώπινου βίου και όχι ύστατος σκοπός ... Θα έπρεπε οι άνθρωποι των πλουσίων χωρών να δεχτούν ένα αξιοπρεπές αλλά λιτό βιοτικό επίπεδο . Να παραιτηθούν από την ιδέα ότι ο κεντρικός στόχος της ζωής τους είναι να αυξάνεται η κατανάλωσή τους κάθε χρόνο . Για να το δεχτούν αυτό , θα έπρεπε κάτι άλλο να δίνει νόημα στη ζωή τους . Αυτό το άλλο είναι η ανάπτυξη των ανθρώπων , αντί για την ανάπτυξη των σκουπιδοπροϊόντων".

Κορνήλιος Καστοριάδης

"Επειδή δεν υπάρχουν και πολλά πράγματα στα οποία μπορούμε να ακουμπήσουμε τις ελπίδες μας για έναν καλύτερο κόσμο και επειδή όλα τα άλλα δείχνουν να αποτυγχάνουν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο , οφείλουμε να υποστηρίξουμε ότι η λογοτεχνία είναι η μόνη μορφή ηθικής ασφάλειας που διαθέτει μια κοινωνία , ότι είναι το μόνιμο αντίδοτο στη λογική του αλληλοσπαραγμού , ότι παρέχει το καλύτερο επιχείρημα ενάντια σε κάθε είδος μαζικής ισοπεδωτικής λύσης . Αν μη τι άλλο , γιατί η ανθρώπινη ποικιλία αποτελεί το κατεξοχήν υλικό της λογοτεχνίας και το λόγο της ύπαρξής της ..."

Γιόζεφ Μπρόντσκι

Σημείωση: Το "ο σώζων εαυτόν ..." είναι τίτλος ενός ποιήματος του Βασίλη Καραβίτη από τη συλλογή "Λυπομανία" , εκδ. Στιγμή .

Οι λογοτεχνικοί ιστότοποι

Ο Γιάννης Πατίλης , ποιητής , εκδότης του περιοδικού Πλανόδιον και φίλος του Ναυτίλου , μας έστειλε το παρακάτω κείμενο.

Ως υπερεικοσαετής εκδότης λογοτεχνικού περιοδικού , φθονώ τους λογοτεχνικούς ιστότοπους και τους εκδότες τους ! Ως δυνατότητα εκφράζουν εγγενώς την ελεύθερη αυτοέκφραση προσώπων που θεσμίζουν τα ίδια τους όρους παραγωγής και δημιουργίας τους . Η εκφραστική αναρχία του διαδικτύου είναι για μένα η πνευματική ουτοπία της ώριμης ανθρωπότητας .

Για μένα η ποιότητα (μορφής και περιεχομένου) των μη εμπορικών λογοτεχνικών περιοδικών είναι δευτερεύον ζήτημα.Το πρωτεύον, από κοινωνικής πλευράς επειδή ακριβώς πρόκειται για δραστηριότητες κατ' εξοχήν αντιεμπορικές, είναι οι υλικοί όροι παραγωγής τους. Αν έχουμε ελευθερία και πρόσβαση στις μορφές παραγωγής και αυτοοργάνωσης τότε μπορούμε και πρέπει να συζητήσουμε και το θέμα της ποιότητας. Και αυτή τη δυνατότητα μας την έδωσαν αφειδώς οι νέες τεχνολογίες και το διαδίκτυο.Το δίκτυο είναι ο μοναδικός δημόσιος χώρος στην ιστορία της ανθρωπότητας, όπου μπορεί κανείς να παραμείνει σε πολύ μεγάλο βαθμό ο εαυτός του. Βεβαίως ο κάθε εαυτός, ως ψυχική και πνευματική οντότητα περιέχει και πολλά αρνητικά στοιχεία και αυτά δεν κρύβονται στο διαδίκτυο. Ο χρόνος όμως κυλά υπέρ του. Η άναρχη φύση του συγχωρεί την υπερβολή ευνοεί την κριτική και αποθαρρύνει την αστυνομία.

Στο χώρο τώρα των έντυπων λογοτεχνικών περιοδικών , αυτά ως εκφράσεις στο μέλλον θα κατατείνουν ολοένα και περισσότερο στη γουτεμβεργιανή γραφικότητα. Προς το παρόν , το συγκριτικό τους πλεονέκτημα , ως προς τα διαδικτυακά , είναι το βάρος μιας παράδοσης που δίνει μεγαλύτερη έμφαση στην επιλογή , στο δεύτερο κοίταγμα , άρα στο καλύτερο ξεδιάλεγμα και στην ποιοτικότερη έκφραση ...

Όμως τα έντυπα λογοτεχνικά περιοδικά , ως μορφή έκφρασης έχουν , για τέτοια εποχή , δυσανάλογο υλικό μόχθο και επιπλέον κοστίζουν ! Και κάτι ακόμη , όπως είπε ο Ιησούς και ο Μαρξ επανέλαβε : δεν πίνουμε το καινούριο κρασί από το παλιό ποτήρι !

Όταν το 1995 αγόρασα μια δεκαεφτάρα οθόνη της Sony που με απάλλαξε από τη μονταζιέρα και τα τρεξίματα στα ατελιέ , σηκωνόμουν από υπερδιέγερση τη νύχτα για να τη θαυμάσω ! Σήμερα 12 χρόνια μετά , όταν ύστερα από μια δίμηνη αέρινη χορογραφία δύο δακτύλων μπροστά στην οθόνη του φορητού μου , έχω έτοιμο το τελευταίο τεύχος του Πλανόδιου χωρίς να έχω πιάσει στα χέρια μου ούτε ένα φύλλο χαρτιού , ξέρω ότι κάνω το μοιραίο λάθος : αντί να πατήσω enter και να το στείλω με μια απλή κίνηση στο παγκόσμιο χωριό , το στέλνω για εκτύπωση στο Μενίδι για να πάρω έπειτα από δέκα μέρες 417 κιλά χαρτί , ασήκωτο πια για τα γόνατά μου !